Araç kiralamada bayram havası
Kur, vergi, çip ve tedarik gibi sorunlar nedeniyle sıfır araçlara yaklaşamayan tüketici, daha önce yöneldiği ikinci el araçlara da yüksek fiyatlar nedeniyle binemiyor. Bayramın da gelmesiyle alternatif aramaya başlayan tüketiciler, araç kiralamaya yönelmeye başladı.
OTOMOTİV sektöründe sıfır araç fiyatlarının sürekli artmasını tetikleyen sorunlar, doğal olarak ikinci el otomotiv piyasasını da etkiliyor ve fiyatları artırıyor. Artan fiyatlar karşısında tüketici değil sıfıra ikinci ele bile bakamazken, yeni alternatifler aranmaya başlandı. Sıfır ve ikinci el araç piyasasındaki bu çıkmaz, en çok araç kiralama sektörüne yaradı.
Hem sektör hem de tüketici eğilimleri ile ilgili değerlendirmelerde bulunan Tüm Oto Kiralama Kuruluşları Derneği (TOKKDER) Yönetim Kurulu Başkanı İnan Ekici, otomotiv sektöründe pandemiyle başlayan, çip, tedarik ve savaş kaynaklı hammadde bulunurluğu ile araç sahibi olmanın bu dönemde iyice zorlaştığını söyledi. Tüm bu sorunlara ek olarak kur ve ÖTV kaynaklı yüksek fiyatların hem sıfır hem de ikinci el araç konusunda tüketiciye farklı alternatiflere yönelttiğini belirten Ekici, “Bu dönemde araç kiralama, tüketicinin ulaşım ihtiyacını karşılama anlamında avantajlı bir alternatif haline geldi. Kiralamayı tercih eden tüketici sadece ihtiyaç duyduğu süre kadar aracı kullanma ve sadece bunun bedelini ödeme imkânına sahip oluyor. Pandemi öncesi yaşanmaya başlanan ‘sahiplik yerine kullanım’ ana akımı artarak devam edecek, bireyler ve kurumlar ihtiyaçları kadar kullanma imkânı tanıyan modellere, dolayısıyla kiralamaya daha fazla yönelecekler” dedi.
‘ARAÇ KİRALAMA VE PAYLAŞIMA TALEP ARTTI’
Pandemi döneminde toplu ulaşımı tercih etmeyen bireylerin bireysel ulaşıma kaydığını anlatan TOKKDER Başkanı Ekici, bunun da araç kiralama ve paylaşıma olan talebi arttırdığını söyledi. Maliyetlerin de oldukça yükseldiğini vurgulayan Ekici şöyle konuştu: “Araç kiralama sektörü, yapısı itibarıyla, sıfır araç maliyetlerinden ve operasyonel işletme giderlerinden doğrudan etkilenen bir sektör. Bu kapsamda, sıfır araç fiyatlarında ve operasyonel işletme giderlerinde yaşanan herhangi bir artış maliyetlerin artmasına sebep oluyor. 2016 yılındaki ÖTV düzenlemesi, sonrasında özellikle 2018 yılından bu yana döviz kurlarında yaşanan artışlar ve son olarak pandemi süreci bu durumu etkileyen önemli sebepler arasında yer alıyor. Tüm bu gelişmeler sıfır araç fiyatlarının ve maliyetlerimizin bir hayli artmasına sebep oldu. Pandemiyle birlikte buna küresel çip krizine bağlı olarak tedarik zincirinde yaşanan sıkıntılar da eklendi. Yani istediğimiz zaman istediğimiz araca ulaşmakta zorlanmaya başladık.”
‘FİYAT ARTIŞLARIMIZ ENFLASYONUN ALTINDA’
Maliyetlerden dolayı fiyatların arttığını ifade eden İnan Ekici “Araç fiyatları, finansman maliyetleri ve enflasyondaki artışa bağlı olarak araç kiralama fiyatlarında da artış var. Ancak belirtmek isterim ki araç kiralama sektörü, satın alma ve filo yönetimindeki uzmanlığı sayesinde yarattığı verimliliği müşterilerine yansıtıp fiyat artışını enflasyonun altında tutmaya gayret ediyor. Kısa dönem kiralamada hâlâ Avrupa’nın en uygun fiyatlarına sahip ülkelerinden biri konumundayız. Uzun dönemli kiralama tarafında ise yüzde 50’lik ÖTV diliminde kalan araçlarda, Avrupa’nın altındayız” dedi.
‘SEKTÖRÜN PERFORMANSI TURİZME ENDEKSLİ’
Şirketlerinin bu yıl özellikle günlük araç kiralamada umutlu olduğunu anlatan İnan Ekici şu değerlendirmeyi yaptı: “Günlük araç kiralama şirketleri bu yıla ilişkin araç alımlarıyla turizmde arzu edilen toparlanmaya hazırlık yapmaya başladı. Bu yıl turizmde arzu edilen hareketlilik gerçekleşirse günlük araç kiralamaya olan talep de bundan olumlu etkilenecek. Böyle bir durumda, araç bulunurluğu sıkıntısının baskısı altında dahi, günlük araç kiralamada geçen seneye göre yüzde 25-30’a yakın bir büyüme yaşanabilir, bu büyüme ile birlikte sektörün iş hacmi bahsettiğim gibi 2019 yılı seviyesine yaklaşabilir. Özetle, ekonomik aktivitenin hızlanması ile birlikte, hijyenik ve izole ulaşım sağlamasından ve seyahat etmeye olan özlem nedeniyle günlük araç kiralama daha fazla tercih unsuru olacak. Kısa süreli araç kiralamada, bayram döneminde yüzde 80 üzerinde doluluk oranı olması bekleniyor. Bayramın bu sene Mayıs ayı başına denk gelmesi nedeniyle pandemi öncesindeki yıllardaki yaz yoğunluğunu beklememekle birlikte, bayram süresince de talebin artarak devam edeceği görüşündeyiz.”
